Karadağ'da şantiye kuran Türk müteahhidin işgücü kararı çoğu zaman iki seçenek arasında geçiyor: Türkiye'den ekip getirmek ya da bölgeden almak. Bölge tarafında en büyük havuz Sırbistan — İçişleri Bakanlığı ve Zavod za zapošljavanje verilerine göre 2025'te Karadağ'da çalışan 40.567 yabancının 8.148'i Sırbistan vatandaşı. Türkiye'den (10.346) sonra en büyük ikinci grup.
Bu sayfa, Sırp işçi çalıştıran işverenin dosyasını Karadağ mevzuatına göre kuruyor. Kaynak: konsolide Zakon o strancima („Sl. list CG" br. 12/18, 3/19, 86/22, 77/24, 3/26 ve 33/26; son değişiklik 10.03.2026 yayım, 18.03.2026 yürürlük). Kontrol tarihi: 2 Eylül 2026.
Bu koridoru diğerlerinden ayıran şey bordroda
Çoğu uyrukta işverenin cevaplayamadığı bir soru var: işçinin memleketindeki sigorta geçmişi ne olacak, primler çift mi ödenecek, emeklilik hakkı nasıl birleşecek. Karadağ'ın sosyal güvenlik anlaşması yaptığı ülke sayısı 25 — bunların 23'ü Avrupa, ikisi Afrika (Mısır ve Libya). Asya, Latin Amerika ve Sahra-altı Afrika koridorlarında bu soru cevapsız kalıyor.
Sırbistan bu 23 Avrupa ülkesinden biri: Karadağ ile Sırbistan arasında sosyal güvenlik anlaşması yürürlükte ve metni Karadağ hükümetinin kendi belge arşivinde yayımlanmış durumda. Pratik anlamı, işverenin bordro modelinde tahmin yürütmek zorunda kalmamasıdır.
⚠️ Bu, primlerin Karadağ'da ödenmeyeceği anlamına gelmiyor. Anlaşmalar genel olarak çifte sigortalılığı önler ve süreleri birleştirir; hangi hâlde hangi ülkede prim ödeneceği ise anlaşmanın kendi hükümlerine ve işçinin statüsüne bağlıdır. Dosyayı kurarken anlaşmanın ilgili maddesine bakılması gerekir — bu sayfa hangi maddenin uygulanacağını sizin olayınız için söyleyemez.
Çalışma hakkı vizesizlikten gelmiyor
Sırp vatandaşları Karadağ'a vizesiz giriyor ve bu, işverende en sık gördüğümüz yanlış varsayımın kaynağı.
Član 34, vizesiz veya C-vizeli yabancının 180 günlük dönemde en fazla 90 gün kalabileceğini düzenliyor; süre ilk girişten sayılıyor. Bu bir kalış rejimi.
Çalışma hakkı ayrı bir yerden geliyor: Član 66 stav 1 uyarınca yabancı Karadağ'da yalnız dozvola za privremeni boravak i rad veya potvrda o prijavi rada ile çalışabilir. Üçüncü bir temel yok.
Yani vizesiz giren Sırp işçi, izin alınmadan çalıştırıldığında "geçiş döneminde" değil, temelsiz çalışıyor — ve sorumluluk işverende.
Belgeler: apostil yolu açık
Sırbistan 1961 Lahey Apostil Sözleşmesi tarafı ve Karadağ da halefiyet yoluyla taraf. Sırbistan'da düzenlenen diploma, sabıka kaydı, doğum ve evlilik belgeleri yetkili Sırp makamının apostiliyle Karadağ'da kullanılabiliyor; konsolosluk tasdiki gerekmiyor.
İki pratik not: belgelerin Karadağ idari dosyası için yeminli tercümesi yine gerekiyor, ve apostil imzanın/mührün gerçekliğini onaylar, içeriğin doğruluğunu değil — apostilli bir diploma o kurumdan alınmış gerçek bir diplomadır, denkliği tanınmış bir diploma değildir.
Hangi temelden çalışacak
| Temel | Dayanak | Kotayı tüketir mi |
|---|---|---|
| Dozvola za privremeni boravak i rad (istihdam, mevsimlik, gönderilen işçi) | čl. 40 st. 3 | evet |
| Potvrda o prijavi rada — yılda 90 güne kadar, sayılı kategoriler | čl. 85 | hayır |
| İzin gerekmeyen hâller (aile birleşimi, öğrenim, insani, mültecilik vb.) | čl. 67 st. 1 | hayır |
2026 yıllık kotası 28.988: 21.668 istihdam, 2.320 mevsimlik, 5.000 rezerv (Vlada kararı, 18.12.2025). 2025'te kota içinden 27.689 kişi çalıştı; buna karşılık 11.826 direktör izni kotanın tamamen dışındaydı.
🔑 Kendi şirketiniz üzerinden gelen yönetici için čl. 85 st. 1 tač. 2 ayrı bir yol açıyor: osnivači, članovi organa upravljanja i rukovođenja i izvršni organi — kurucular, yönetim organı üyeleri ve icra organları, yılda 90 güne kadar potvrda ile. Bu, ekip için kota harcamadan yönetici bulundurmanın yolu.
İşçi nerede ve hangi sektörde çalışıyor
Sırp koridorunu planlarken rekabetin nerede yoğunlaştığını bilmek işe yarıyor. 2025 verisine göre Karadağ'daki yabancı işgücünün %33,45'i Podgorica'da (13.568 kişi), %25,43'ü Budva'da (10.318) çalışıyor. Sektör dağılımında başı inşaat (6.920) ve konaklama-ağırlama (6.805) çekiyor.
Bunun operasyonel sonucu takvimde görünüyor: sahildeki sezonluk baskı ile kota talebi aynı aylarda tepe yapıyor. Mayısta verilen dosya, ocakta verilen aynı dosya kadar rahat ilerlemiyor. Sırbistan'dan gelen işgücünün önemli bölümü de tam bu iki sektörde olduğu için, kota rekabeti bu koridorda diğerlerinden daha hissediliyor.
Rakamın kendisi ne söylüyor
8.148 kişi, tek başına bakıldığında büyük bir sayı; ama asıl bilgi oranında. Karadağ'daki yabancı işgücünün beşte birine yakını Sırbistan'dan geliyor ve bu, 107 ülkeden gelen bir havuzda tek bir ülkenin taşıdığı ağırlık olarak Türkiye'den (10.346) sonra ikinci.
Bunun işveren için iki sonucu var. Birincisi, idarenin bu koridoru rutin olarak işlediği anlamına geliyor: dosya tipi tanıdık, beklenmedik bir usul sürprizi olasılığı düşük. İkincisi ve daha önemlisi, aynı kota diliminde rekabet yoğun — özellikle inşaat ve konaklamada, yani Sırp işgücünün de Türk işgücünün de yoğunlaştığı iki sektörde.
Kota rakamına bu açıdan bakmak gerekiyor: 2026 için ayrılan 21.668 istihdam yeri, 2025'te kota içinden çalışan 27.689 kişiyle karşılaştırıldığında dar görünüyor. Aradaki farkı kapatan şey 5.000 kişilik rezerv ve kotanın dışındaki yollar. Dolayısıyla "kota var, sırada bekleriz" yaklaşımı bu koridorda plan değil, temenni. Kadro ihtiyacı belli olan işveren için doğru hamle, kotanın hangi diliminden ve hangi temelden yararlanacağını sezon başlamadan kararlaştırmak.
Kotayı tüketmeyen üç yol
Kota dolduğunda dosya bitmiyor; kanunun kotanın dışında bıraktığı yollar var ve Sırp koridorunda üçü de kullanılabilir durumda.
Birincisi — potvrda o prijavi rada (čl. 85). Yılda 90 güne kadar boravak ve çalışma hakkı veriyor, ama yalnız sayılan kategorilere. İşveren açısından en kullanışlı ikisi: tač. 2 — kurucular, yönetim ve idare organı üyeleri, icra organları ve şirketin görevlendirdiği denetçiler; tač. 6 — yüksek öğrenim ya da özel uzmanlık gerektiren hizmetler, ilgili devlet idaresi organının ön onayıyla. Listede ayrıca stručni skup konuşmacıları (tač. 4), akredite yabancı basın muhabirleri (tač. 8) ve sanatçılar (tač. 9) var.
İkincisi — čl. 67 st. 1'deki sekiz hâl. Bu durumlarda yabancı ne dozvola ne potvrda ile çalışıyor: Karadağ vatandaşıyla veya daimi oturma izni olan yabancıyla aile birleşimi, öğrenim amaçlı boravak, insani nedenli boravak, vatansız kişi boravkı, čl. 152'deki potvrda o prijavi boravka, başka bir AB üyesinde daimi oturma izni olan üçüncü ülke vatandaşı, AB Mavi Kart sahibiyle aile birleşimi, ve tanınmış mültecilik ya da ek/geçici koruma statüsü.
Üçüncüsü — direktör izni. 2025'te verilen 11.826 direktör izni kotanın tamamen dışındaydı ve bu, kota içi 27.689 kişiyle karşılaştırıldığında küçük bir kalem değil.
⚠️ 90 gün ile 90 gün aynı şey değil. Čl. 85'in 90 günü bir yıl içinde ve bir çalışma temeli; čl. 34'ün 90 günü 180 gün içinde ve yalnız kalış. Kısa süreli görevlendirmelerde en sık karışan iki rakam bunlar.
Mevsimlik işte hâlâ geçiş rejimi işliyor
Sahil işletmeleri için ayrı bir ayrıntı var. Član 221b stav 2, Karadağ AB'ye girene kadar mevsimlik istihdam amaçlı dozvola başvurusu ve teslimi bakımından čl. 79'un uygulanacağını, yabancının ise čl. 69'daki talebin haklılığına ilişkin delilleri sunmakla yükümlü olduğunu düzenliyor.
Yani 2026 kotasındaki 2.320 mevsimlik yer yeni düzene göre değil, bu geçiş rejimine göre işliyor. Sezonluk kadro planlayan otel ve restoran işletmesi için bu, başvuru dosyasının içeriğini doğrudan belirleyen bir ayrım.
İzin çıktığı gün başlayan yükümlülükler
Dosya izinle bitmiyor, orada başlıyor:
| Süre | Yükümlülük | Dayanak |
|---|---|---|
| 24 saat | İzin çıktığı andan itibaren iş sözleşmesini imzalamak ve zorunlu sosyal sigortaya bildirmek | čl. 70 st. 4, čl. 71 st. 4 |
| 3 gün | İşçi işe başlamadıysa izin iptali için Bakanlığa bildirmek | čl. 70 st. 5, čl. 71 st. 5 |
| 8 gün | İşin erken bitmesini bildirmek | čl. 66 st. 6 |
| Sürekli | İzin/potvrda kopyasını iş yerinde bulundurmak | čl. 66 st. 5 |
| Sürekli | İşçiyi yalnız izin verilen işte çalıştırmak | čl. 66 st. 2, st. 4 |
24 saatlik süre işçinin gelişinden değil, iznin düzenlendiği andan işliyor — işçi o sırada çoğu zaman hâlâ Sırbistan'da oluyor. Sözleşme ve sigorta bildirimi o pencerede yapılmazsa kimse tek gün çalışmamış olsa bile kabahat doğuyor.
Ceza ve olmayan bir çarpan
Član 210: tüzel kişi 1.000–10.000 €, sorumlu kişi 300–2.000 €, girişimci 300–6.000 €; st. 4 ile altı aya kadar faaliyet yasağı.
🔴 Član 210'da işçi başına çarpan YOKTUR. Cezanın çalıştırılan işçi sayısıyla çarpıldığı iddiası aracı tekliflerinde dolaşıyor ama metinde dayanağı yok; ceza özne türüne göre bir aralıktan belirleniyor.
Ayrıca čl. 66 st. 7 — Karadağ'da yasadışı bulunan yabancının çalıştırılması yasağı — hangi temelde çalışırsa çalışsın herkes için geçerli.
Yurt dışındaki ajans yolu kapalı
AB'de olağan olan kurgu Karadağ'da henüz yok. Član 68 stav 3 tačka 3 ile čl. 75, 75a, 75b, 75v, 75g, Član 221b uyarınca Karadağ'ın AB'ye katılım tarihinden itibaren uygulanacak. Sırbistan'daki bir ajans üzerinden işçi ustupanje'si bugün mevcut bir kanal değil.
Dosyanın kurulma sırası
Sırp koridorunda dosyanın hangi sırayla kurulduğu, toplam süreyi belgelerin kendisinden daha çok belirliyor. Sık görülen hata, belgeleri toplayıp sonra temel sorusunu sormak; oysa temel kararı hangi belgelerin gerektiğini değiştiriyor.
Önce temel. İşçi kota içinde mi çalışacak (čl. 40 st. 3 → dozvola), čl. 85'teki bir kategoriye mi giriyor (potvrda, yılda 90 gün), yoksa čl. 67'deki izin gerektirmeyen hâllerden birinde mi. Bu üç yolun belge listesi ve süresi farklı; yanlış yoldan başlanan dosya baştan kurulur.
Sonra belgeler. Sırbistan'da düzenlenen diploma, sabıka kaydı ve gerekiyorsa doğum/evlilik belgesi yetkili Sırp makamının apostiliyle alınır; ardından Karadağ idari dosyası için yeminli tercüme yaptırılır. Apostil ile tercüme ayrı adımlar ve ikisi de dosyanın süresine ekleniyor.
Sonra işveren tarafı. İş sözleşmesi taslağı, iznin verileceği iş tanımıyla birebir uyumlu yazılmalı — čl. 66 st. 2 çalışmayı iznin verildiği işe bağladığı için, sözleşmedeki pozisyon ile izindeki pozisyonun ayrışması sonradan düzeltilemeyen bir kusur oluyor.
En son takvim. İzin çıktığı anda 24 saatlik pencere başlıyor: sözleşme imzalanacak ve sigorta bildirimi yapılacak. Bu pencerede işçi çoğu zaman hâlâ Sırbistan'da olduğu için, imza yetkisinin kimde olduğu ve bildirimi kimin yapacağı izin çıkmadan önce kararlaştırılmalı.
Sıralamanın pratik sonucu şu: dosyanın en kritik anı izin başvurusu değil, iznin çıktığı gün. O gün için hazırlıksız olan işveren, kusursuz bir başvuru dosyasıyla bile kabahate düşebiliyor.
Denetimde bakılan kalemler
Karadağ'da yabancı istihdamı denetimi izin belgesiyle başlamıyor; müfettişin listesi čl. 210 st. 1'de kalem kalem yazılı ve büyük kısmı iznin çıkmasından sonraki yükümlülüklere ait. Sırp koridorunda dosyalar genellikle izin tarafında temiz, kabahat ise bu ikinci katmanda doğuyor.
| Kabahat | Dayanak | Čl. 210 st. 1 |
|---|---|---|
| İşçiyi izin kapsamı dışındaki işe yöneltmek | čl. 66 st. 4 | tač. 3 |
| İzin/potvrda kopyasının iş yerinde bulunmaması | čl. 66 st. 5 | tač. 4 |
| Erken bitişi 8 gün içinde bildirmemek | čl. 66 st. 6 | tač. 5 |
| Yasadışı bulunan yabancının çalıştırılması | čl. 66 st. 7 | tač. 6 |
| Čl. 67 kapsamındaki işçiler için belge kopyalarının bulunmaması | čl. 67 st. 5 | tač. 7 |
| Čl. 67 işçisinin işe başlama ve ayrılışını 8 gün içinde bildirmemek | čl. 67 st. 5 | tač. 8 |
| 24 saat içinde sözleşme ve sigorta bildiriminin yapılmaması | čl. 70 st. 4, čl. 71 st. 4 | tač. 9 |
| İşe başlamayan işçiyi 3 gün içinde bildirmemek | čl. 70 st. 5, čl. 71 st. 5 | tač. 10 |
| Čl. 85 st. 2 işçisi için başlamadan önce prijava verilmemesi | čl. 85 st. 3 | tač. 11 |
İki kalem şirket yapısına bakıyor, tek tek dosyaya değil. Tač. 8a, čl. 70 st. 4'e bağlı olarak, kısmi süreli iş sözleşmesiyle üçten az çalışanı olan ve bunların hiçbiri Karadağ vatandaşı olmayan işvereni kabahatli sayıyor — küçük şantiye şirketlerinde gözden kaçan bir eşik.
Čl. 66 st. 3 ise ters yönde bir kolaylık getiriyor: icra direktörü görevi için birden çok işverende geçerli dozvola verilebiliyor. Grup yapısıyla çalışan müteahhitler için bu, her şirkete ayrı yönetici izni almak zorunda kalmamak demek.
Bu sayfanın söylemediği
Üç kalemi bilerek açık bırakıyoruz. Birincisi, sosyal güvenlik anlaşmasının hangi maddesinin sizin olayınıza uygulanacağı — bu işçinin statüsüne, görevlendirme süresine ve hangi ülkede sigortalı olduğuna bağlı. İkincisi, kota kontenjanının başvuru anındaki güncel doluluğu; bu rakam yıl içinde değişiyor ve resmî kaynaktan o gün teyit edilmeli. Üçüncüsü, Sırbistan'da düzenlenen mesleki yeterlilik belgesinin Karadağ'da denkliğinin tanınıp tanınmayacağı — apostil bunu çözmüyor, ayrı bir tanıma usulü var.
Türk müteahhit için karşılaştırma notu
Aynı şantiyede Türk ve Sırp işçi birlikte çalıştıran işveren iki farklı rejimi aynı anda yönetiyor ve fark üç yerde çıkıyor.
Giriş tarafında: Sırp vatandaşları için vizesizlik süregelen bir rejim. Türk vatandaşları içinse 1 Kasım 2026'da vize yükümlülüğü başlıyor (Uredba o izmjenama Uredbe o viznom režimu, 23.7.2026 kabul); 31 Ekim 2026'ya kadar bordo pasaportla vizesiz kalış 30 günle sınırlı. ⚠️ Bu 30 günün hangi referans dönemine karşı sayıldığı kaynaklarda tutarsız — dosyada teyit edilmeli.
Belge tarafında: iki ülke de apostil sözleşmesi tarafı, yani bu kalemde fark yok.
Sosyal güvenlik tarafında: Sırbistan'la anlaşma yürürlükte. Türkiye tarafı ayrı bir inceleme konusu ve bu sayfanın kapsamı dışında.
Üç farkın ortak sonucu şu: çalışma izni rejimi ikisi için de aynı — čl. 66 her iki uyruk için de aynı yükümlülükleri getiriyor. Değişen, giriş takvimi ve bordro modeli.
Dosyayı kurmadan önce
Sırp koridorunda sıralama şu: (1) hangi temel — kota, čl. 85 ya da čl. 67; (2) apostilli belgeler ve yeminli tercüme hazır mı; (3) sosyal güvenlik anlaşmasının hangi maddesi sizin olayınıza uyuyor; (4) izin çıktığında 24 saatlik pencereyi kim takip edecek.
Ekip planınızı ve sözleşme taslağınızı imzalamadan önce bize gönderin. İlgili sayfalar: Karadağ'a işçi getirmenin hukuki yol haritası, yabancı işçi istihdamında kurumsal uyum ve hizmet kapsamımız için Karadağ'da çalışma izni ve yabancı istihdamı.
RoNa Legal, Karadağ'da tescilli 78.10 istihdam aracısı ve hukuk danışmanıdır; işçi tedariki ya da personel kiralama hizmeti vermez. Süreci lisanslı acentelerle koordine eden hukuki danışman sıfatıyla yürütürüz.
