Kırgızistan, Karadağ'ın 2025'te 107 ülkeden 40.567 yabancı işçi içeren tablosunda ayrı bir kalem değil. Karadağ'ın vize başvurularını topladığı VFS ağında Kırgızistan'ın yer alması koridorun idari olarak tanınır olduğunu gösteriyor; ama giriş düzeni ile çalışma düzeni ayrı sorular.
Bu sayfa iş arayana değil, işverene yazıldı. Hukuki durum 2 Eylül 2026 itibarıyladır; kaynak, konsolide Zakon o strancima ("Sl. list CG" 12/18, 3/19, 86/22, 77/24, 3/26 ve 33/26; son değişiklik 10.03.2026'da yayımlandı, 18.03.2026'da yürürlüğe girdi).
Önce temel, sonra her şey
Madde 66/1, yabancının Karadağ'da yalnızca geçici oturma ve çalışma izni (dozvola za privremeni boravak i rad) ya da çalışma bildirim belgesi (potvrda o prijavi rada) ile çalışabileceğini söylüyor. Üçüncü bir temel yok.
Bu cümle, bu koridorun en pahalı varsayımını ortadan kaldırıyor: giriş yolu, çalışma yolu değildir. Madde 34, ilk girişten sayılarak 180 günde 90 güne kadar kalışa izin veriyor — bu bir kalış rejimi. İşçinin vizeye tabi olup olmaması ne zaman gelebileceğini değiştirir; çalışıp çalışamayacağını değiştirmez.
Üç temel var ve yalnız biri kotadan yer yiyor:
| Temel | Madde | Kotadan düşer mi? |
|---|---|---|
| Geçici oturma ve çalışma izni — istihdam, mevsimlik istihdam, gönderilen işçi | m. 40/3 | Evet |
| Çalışma bildirim belgesi — bir yıl içinde 90 güne kadar, yalnız sayılan kategoriler | m. 85 | Hayır |
| Hiçbiri gerekmeyen sekiz durum | m. 67/1 | Hayır |
2026 için yıllık izin sayısı Hükümet'in 18 Aralık 2025 tarihli kararıyla 28.988 olarak belirlendi: 21.668 istihdam, 2.320 mevsimlik istihdam, 5.000 rezerv. 1 Haziran 2026'ya kadar 14.778 izin verildi.
Kotaya hiç girmeyen iki yol
Kota dosyası açmadan önce adayın zaten sistem dışında olup olmadığına bakın.
Madde 85/1, çalışma bildirim belgesiyle bir yıl içinde 90 güne kadar çalışabilecekleri sayıyor. Ticari hayatta en çok işe yarayan iki bent şunlar: 2. bent — şirketin kurucuları, yönetim ve idare organlarının üyeleri, icra organları ve o şirketin görevlendirdiği denetçiler; 6. bent — yüksek öğrenim ya da özel uzmanlık bilgisi ve deneyimi gerektiren hizmetler, ilgili devlet idaresi organının ön onayıyla. Listede ayrıca uluslararası anlaşmalar kapsamındaki işler, davetli profesör ve araştırmacılar, stratejik projelerde çalışanlar, akredite yabancı basın muhabirleri ve kültür etkinliklerinde görev alan sanatçılar var.
Madde 67/1 ise izin de belge de gerekmeyen sekiz durumu sayıyor: Karadağ vatandaşıyla ya da daimi oturma izni olan yabancıyla aile birleşimi, bilimsel araştırma ya da şirket içi transfer temelli oturma; öğrenim; insani nedenler; vatansız kişi; madde 152 kapsamındaki kayıt belgesi; başka bir AB üyesi devlette daimi oturma hakkı olan üçüncü ülke vatandaşı; AB Mavi Kart sahibiyle aile birleşimi; ve mülteci statüsü ya da ek/geçici koruma.
⚠️ Bu kişiler uyum yükümlülüğünün dışında değil. Madde 67/5, belgelerin kopyalarının iş yerinde bulundurulmasını ve işe başlama ile bitişin sekiz gün içinde Bakanlığa bildirilmesini istiyor; ihlali m. 210/1, 7 ve 8. bentler.
Madde 85 listesi gerçekte neyi kapsıyor
Belge yolu kotayı tümden atladığı için listeyi varsaymak yerine okumakta fayda var. Madde 85/1 uyarınca yabancı, çalışma bildirim belgesiyle bir yıllık dönemde 90 güne kadar Karadağ'da kalıp çalışabiliyor; sayılan hâller şunlar:
- Karadağ'ın uluslararası bir kuruluşla ya da AB ile akdettiği teknik yardım anlaşmaları veya diğer onaylanmış uluslararası anlaşmalar kapsamındaki işler;
- şirketin kurucusu, yönetim ve idare organı üyesi, icra organı ya da o şirketin görevlendirdiği denetçi;
- davet edilen profesör veya öğretim görevlisi, ya da Karadağ için önem taşıyan bilimsel projede çalışan araştırmacı;
- düzenlenen mesleki toplantı ve seminerlerde konuşmacı;
- Hükümet'le işbirliği anlaşması çerçevesinde gelen başka devletlerin sivil ve askerî görevlileri;
- yüksek öğrenim ya da özel uzmanlık bilgisi ve deneyimi gerektiren hizmetleri ifa edenler, ilgili devlet idaresi organının ön onayıyla;
- Hükümet'in onayladığı araştırmaları yürütenler;
- Karadağ'da akredite muhabirler ve yabancı medya raportörleri;
- opera, bale, tiyatro, konser ve diğer kültürel etkinlikler için sanatçılar ve teknik personel — kalış bir seferde 30 günü, yılda aralıklarla üç ayı aşmamak kaydıyla.
Uygulamada işi asıl gören 2. ve 6. bentler. İkisi birlikte icra görevini ve tanımlı uzmanlık işini kapsıyor; bir şirketin sahada hızla adam bulundurması gereken iki tipik durum bunlar ve en sık yanlışlıkla kota dosyası olarak açılan da bunlar.
İzin de belge de gerekmeyen sekiz durum
Madde 67/1 sekiz hâl sayıyor ve bunlarda yabancı ne izinle ne belgeyle çalışıyor:
- Karadağ vatandaşıyla ya da daimi oturma izni olan yabancıyla aile birleşimi için geçici oturma; bilimsel araştırma için geçici oturma; ya da yabancı şirket içinde kişi hareketi için verilen geçici oturma ve çalışma izni;
- öğrenim için geçici oturma;
- insani nedenlerle geçici oturma;
- vatansız kişi için geçici oturma;
- madde 152 kapsamındaki oturma kayıt belgesi;
- başka bir AB üyesi devlette daimi oturma hakkı bulunan üçüncü ülke vatandaşının geçici oturması;
- madde 189'daki AB Mavi Kart sahibiyle aile birleşimi;
- tanınmış mülteci statüsü ya da onaylanmış ek koruma, sığınma, ikincil veya geçici koruma.
Bu koridorda ilk sorulması gereken altıncısı. Bir AB üyesi devlette uzun süreli mukim statüsü olan aday, kota sisteminin tümüyle dışına düşebiliyor ve bu, takvimi başka hiçbir tek cevabın değiştirmediği kadar değiştiriyor.
Duyurulan ama henüz yürürlükte olmayan değişiklik
Bir değişiklik aracı tekliflerinde çoktan yürürlükteymiş gibi anlatılıyor; yürürlükteki metinden ayırmak gerekiyor.
Temmuz 2026'da, tek izni yine MUP'un vereceği ama ancak Zavod za zapošljavanje'nin ön onayıyla vereceği bir sistem duyuruldu; Zavod'un olumlu görüşü olmadan izin çıkmayacak. Buna sigorta ve işveren faaliyeti verilerinin Sağlık Fonu'ndan, daha önce tespit edilmiş aykırılıkların ise İş Müfettişliği'nden alınması ekleniyor. İşveren birliği, Zavod onayının yeni bir engele dönüşmemesi gerektiği uyarısını kamuoyuna yaptı.
🔴 2 Eylül 2026 itibarıyla bu yürürlükteki hukuk değildir. Ortada duyuru ve taslak var: "Službeni list" sayısı yok, uygulama tarihi yok ve yürürlükteki metinde madde 69 hâlâ işgücü piyasası testini koşul olarak öngörmüyor. Bugün duyurulan rejime göre plan yapan, var olmayan bir düzenlemeye göre plan yapıyor — ilga edilmiş bir düzenlemeye göre plan yapmak kadar hatalı.
2027'ye sarkan dosyalarda pratik sonuç şu: sözleşme ve mobilizasyon tarihleri iki ihtimali de taşıyacak biçimde yazılmalı; işe başlama tarihi yalnız bugünkü usule bağlanmamalı ve başvuru ile iznin arasına bir adım daha girmesi ihtimaline pay bırakılmalı.
Giriş kapısı milliyete değil belgeye de bağlanabiliyor
Çalışma temeliyle karıştırılmaması kaydıyla, giriş tarafında pratik bir ayrıntı var. Uredba o viznom režimu (Sl. list CG 108/2026), vizesizliği yalnız vatandaşlığa bağlamıyor: belirli hâllerde taşınan belgeye bağlı bir kapı da açıyor — geçerli Şengen, ABD veya Birleşik Krallık vizesi ya da oturma izni bulunan kişiler, kendi ülkeleri vizeye tabi olsa dahi bu kapıdan yararlanabiliyor.
Bunun işveren için anlamı takvimsel: Orta Asya koridorlarında adayların bir kısmı zaten böyle bir belgeye sahip oluyor ve ülkesindeki Karadağ vize randevusunu beklemeden gelebiliyor. Kapının kapsamı ve koşulları uredbenin yürürlükteki metninden dosya bazında teyit edilmeli; biz burada kesin hüküm yazmıyoruz.
🔴 Ve kural yine değişmiyor: bu kapı girişi kolaylaştırır, çalışma yetkisi vermez. Madde 66/1'deki temel olmadan çalışma başlayamaz. Vizesizliği ya da belgeye bağlı girişi çalışma hakkı sanmak, bu alandaki en pahalı hata.
İşin gerçekte nerede olduğu
Mobilizasyon takvimini iki rakam belirliyor. Sektörde inşaat (6.920) ve konaklama-yiyecek hizmeti (6.805) en çok yabancı işçiyi çekiyor. Yerde Podgorica 13.568 işçi (%33,45) ve Budva 10.318 (%25,43).
Bu istatistik değil, kısıt: sahil sezonu ile kota yılı aynı yöne bastırıyor. İlkbaharda verilen dosya, aynı 21.668 istihdam yeri için sezon zirvesiyle yarışır; ocakta verilen aynı dosya yarışmaz.
İzin çıktığı gün başlayan yükümlülükler
İzin dosyanın sonu değil, rejimin başlangıcı. Süreler kısa:
| Süre | Madde | m. 210/1 ihlali |
|---|---|---|
| İzin verildikten sonra 24 saat: iş sözleşmesini yapmak ve zorunlu sosyal sigortaya kaydetmek | m. 70/4, 71/4 | 9. bent |
| 3 gün: işçi işe başlamadıysa iznin iptali için Bakanlığa bildirmek | m. 70/5, 71/5 | 10. bent |
| 8 gün: işin erken bitişini bildirmek | m. 66/6 | 5. bent |
| İzin kopyası iş yerinde | m. 66/5 | 4. bent |
| İzin dışındaki işe vermeme | m. 66/4 | 3. bent |
| Yasa dışı kalan yabancının çalıştırılmaması | m. 66/7 | 6. bent |
24 saat kuralı uzak koridorlarda en sık düşen yükümlülük ve sebebi yapısal: süre iznin verilmesinden işliyor, işçinin varışından değil. Aday o gün genelde hâlâ kendi ülkesinde. Sözleşme yapılmaz ve sigorta kaydı girilmezse, kimse tek gün çalışmadan ihlal tamamlanıyor.
Karadağ'da ödenen primlerin menşe ülkedeki yükümlülüğe karşı bir kolaylık sağlayıp sağlamadığı ikili sosyal güvenlik anlaşmasına bağlı. Bunu burada iddia etmiyoruz; güncel resmî kaynaktan doğrulayamadık, dolayısıyla dosyada varsayım değil soru olarak durmalı. Karadağ tarafındaki 24 saatlik yükümlülük ise bu cevaba bağlı değil.
Cezalar ve var olmayan bir rakam
Madde 210 aralığı veriyor: tüzel kişi 1.000–10.000 €, sorumlu kişi 300–2.000 €, girişimci 300–6.000 €, ayrıca 4. fıkra uyarınca altı aya kadar faaliyet yasağı.
🔴 Madde 210'da işçi-başına çarpan YOKTUR. Aralığın yasa dışı çalıştırılan işçi sayısıyla çarpıldığı iddiası aracı tekliflerinde dolaşıyor ama metinde dayanağı yok. Ceza, kişi türüne göre aralık içinde belirleniyor.
Bir bildirim yükümlülüğü daha izin hattının dışında duruyor: madde 85/2 kapsamında gelen bir kişi için işveren, iş başlamadan önce Bakanlığa çalışma bildirimini sunmak zorunda (m. 85/3); ihlali m. 210/1, 11. bent. Madde 210/1'in 12-14. bentleri (AB Mavi Kart) madde 221 ile AB'ye katılıma ertelenmiş.
Kendi kadronuza ilişkin yapısal bir kural
Madde 210'daki bir ihlal yabancı işçiyle değil, işveren şirketin biçimiyle ilgili. M. 210/1, 8a bendi, madde 70/4'e atıfla, kısmi süreli iş sözleşmesiyle üçten az çalışanı olan ve bunların hiçbiri Karadağ vatandaşı olmayan işvereni cezalandırıyor. Yeni kurulmuş bir proje şirketi ilk işçilerini yurt dışından alırken bu koşulu farkında olmadan sağlayabiliyor.
Yanında madde 66/7 duruyor — yasa dışı kalan yabancının çalıştırılması yasağı. Bu her işçi için, temeli ne olursa olsun geçerli ve bu çerçevedeki hiçbir özel rejimin devre dışı bırakamadığı tek yükümlülük.
Planın bir kısmı mevsimlikse geçiş kuralını da not edin: madde 221b/2, Karadağ AB'ye katılana kadar mevsimlik istihdam için izin başvurusu ve tesliminin madde 79'a göre yürüyeceğini, yabancının madde 69'daki gerekçe delillerini sunmak zorunda olduğunu söylüyor. 2.320 mevsimlik yer hâlâ bu geçiş rejiminde.
Sorulan ajans yolu kapalı
AB ülkelerine işçi almış işverenler hep aynı yapıyı soruyor: yurt dışında kayıtlı bir ajans üzerinden çalıştırmak.
Madde 68/3-3 ve madde 75, 75a, 75b, 75v, 75g, madde 221b uyarınca ancak Karadağ'ın AB'ye katılım tarihinden itibaren uygulanacak. Yurt dışında kayıtlı ajans üzerinden işçi vermek bu yüzden bugün Karadağ'da var olan bir kanal değil. Buna dayanan bir plan, metinde duran ama işlemeyen bir hükme dayanıyor.
Kırgızistan belgeleri: apostil geçerli, ama bir kayıtla
Kırgızistan, 1961 Lahey Apostil Sözleşmesi'ne 15 Kasım 2010 tarihinde katıldı ve Sözleşme Kırgızistan bakımından 31 Temmuz 2011 tarihinde yürürlüğe girdi. Karadağ ardıllık yoluyla taraf; onun için yürürlük 3 Haziran 2006. Nüfus kayıtları, adli sicil belgesi, diploma ve transkript gibi resmî belgeler bu nedenle yetkili makamdan apostil taşıyor ve Karadağ'da kullanılmak için konsolosluk tasdiki gerektirmiyor.
⚠️ Dosyaya bir kayıt düşmek gerekiyor. HCCH statü tablosunda Kırgızistan katılımı, en az bir âkit devletin itirazına yol açmış katılım olarak işaretli. İtiraz eden devletle katılan devlet arasında Sözleşme uygulanmıyor ve o ikili için tam tasdik geri geliyor. Karadağ'ın itiraz edenler arasında olduğuna dair bir kayda rastlamadık, ancak bunu emanetçinin kendi bildirim listesinden doğrulayamadık — bu yüzden ilk dosyada apostile dayanmadan önce HCCH statü tablosundan teyit edin.
Orta Asya koridorlarında dosyayı hızlandıran nokta genellikle belge değil, temel seçimi oluyor. Şantiye ve konaklama işleri kota dosyasına giderken, tanımlı bir uzmanlık işi ya da şirketin icra organındaki bir görev madde 85 yoluna girebiliyor ve kotayla hiç yarışmıyor.
Sözleşmeyle ilgisi olmayan iki pratik not. Belgeler idari dosya için yine yeminli tercümeyle Karadağca'ya çevrilmeli. Ve apostil, imza ile mührün kaynağını doğrular, içeriğin doğruluğunu değil.
Mobilizasyon tarihine karar vermeden önce
Bir Kırgız dosyasında dört soru belirleyici: işçi hangi temelde — kota, madde 85 ya da direktör izni; apostil durumu teyit edildi mi; yeminli tercüme ayrı planlandı mı; ve 24 saatlik sözleşme-sigorta adımı iznin tarihine göre mi kurgulandı.
Sözleşmeleri imzalamadan ve bilet almadan önce istihdam yapınızı bize gönderin: kota sorusu ile madde 85 sorusu orada çözülüyor. Geniş çerçeve: yabancı istihdamında kota ve çalışma temeli. Hizmet kapsamımız Karadağ'da çalışma izni ve yabancı istihdamı sayfasında; ilgili okumalar: Karadağ'a işçi getirmenin hukuki yol haritası ve yabancı işçi istihdamında kurumsal uyum.
RoNa Legal, Karadağ'da tescilli 78.10 istihdam aracısı ve hukuk danışmanıdır; işçi tedariki ya da personel kiralama hizmeti vermez. İşverenin dosyasını yürürlükteki metne göre kurar ve süreci lisanslı acentelerle koordine eder; temsil gerektiğinde Karadağ Barosu siciline kayıtlı avukatlarla çalışır.
