Karadağ'da bir daireyi kiraya veren, işçisini şantiye lojmanında barındıran ya da yazlığında akrabasını ağırlatan şirket ve mülk sahipleri için bu bir "misafirperverlik" meselesi değil, kanunla düzenlenmiş bir bildirim yükümlülüğüdür. Yükümlülüğün muhatabı konaklayan yabancı değil, konaklamayı sağlayan taraftır; süresi 24 saat değil 12 saattir; ve ihlalin idari para cezası tüzel kişide 500-3.000 €, konaklama hizmeti veren gerçek kişide 150-500 € olarak kanunun kendi metninde yazılıdır. Türkiye'deki refleksle hareket eden mülk sahibi bu üç noktanın üçünde de yanılır.
Bu sayfa yükümlülüğün kime düştüğünü, hangi maddeye dayandığını ve hangi kanalla yerine getirildiğini ayırır. Bütün madde numaraları Zakon o strancima'nın ilan edilmiş konsolide metninden ("Službeni list CG", br. 12/2018, 3/2019, 86/2022, 77/2024 i 3/2026) ve Türk tarafında 1774 sayılı Kimlik Bildirme Kanunu'nun mevzuat.gov.tr'deki güncel metninden 4 Eylül 2026'da okunmuştur. Genel bilgilendirmedir, somut dosya değerlendirmesi değildir.
Türk refleksi neden tutmuyor: 30 gün ve 3 gün
Türkiye'de özel bir konutta misafir ağırlayan kişinin bildirim yükümlülüğü 1774 sayılı Kimlik Bildirme Kanunu m. 7/a ile düzenlenir: bildirim yalnızca misafir 30 günden fazla kalacaksa doğar ve aile reisine üç gün süre tanınır. Ticari konaklamada çıta yükselir — m. 2 uyarınca konaklama yerlerinin sorumlu işleticileri kimlik ve geliş-ayrılış kayıtlarını "günü gününe" tutmak ve kolluğun incelemesine hazır bulundurmak zorundadır; Ek m. 1'in ikinci fıkrası ise tesislere kolluk terminallerine bağlanma ve verileri anlık bildirme yükümlülüğü getirir.
Yani Türk mülk sahibinin zihnindeki tablo şudur: "Kısa süreli misafirde bildirim yok; varsa da günlerle ölçülür; asıl yük otelin." Karadağ'da bu tablonun üç unsuru da değişir. Eşik 30 gün değil 12 saattir, süre günlerle değil saatlerle ölçülür ve yük yalnız otelin değil, bedel karşılığı kişi barındıran ya da kendi çalışanına konaklama organize eden herkesindir.
Kim "davalac smještaja" sayılır
Kanunun tanım maddesi bu sorunun cevabını başta verir. Zakon o strancima Član 5 tačka 6 konaklama sağlayanı iki ayrı bentle tanımlar:
Birinci bent, turizm mevzuatına göre turistik ve ağırlama faaliyeti yürüten ya da bu hizmetleri sunan şirket, tüzel kişi, girişimci (preduzetnik) ve gerçek kişidir. İkinci bent ise kapsamı belirgin biçimde genişletir: bedel karşılığında kişileri konaklamaya kabul eden ya da kendi çalışanları veya üyeleri için konaklama organize eden diğer şirket, girişimci, tüzel ve gerçek kişiler — kapalı tip tesislerdeki konaklama dahil.
Bu ikinci bent, Türk işveren açısından sayfanın en pahalı cümlesidir. Şantiyesinde çalışan ekibini kiraladığı bir binada barındıran müteahhit, otelcilik yapmıyor olsa da kanunun anladığı anlamda konaklama sağlayandır ve aşağıdaki yükümlülüklerin tamamı ona düşer. Yabancı işçi çalıştırmanın diğer katmanları için Karadağ'da yabancı işçi istihdamı ve işveren iş hukuku rehberi sayfalarımız ayrıca durur.
Yükümlülüğün içeriği: Član 97
Član 97 stav 1 kuralı tersine çevirir: yabancı bir konaklama sağlayanın hizmetinden yararlanıyorsa, Član 96'daki bildirim ve çıkış bildirimi yükümlülüğünü onun yerine konaklama sağlayan üstlenir. Stav 2 süreyi ve makamı belirler: bildirim, boravak'ın bildirildiği yerdeki polise, geliş tarihinden itibaren 12 saat içinde ve öngörülen form üzerinden yapılır.
Bildirimin içeriği de kanunda sayılıdır. Stav 3 uyarınca form, Član 96 stav 8'deki kişisel verilere ek olarak konaklama sağlayanın unvanı ve merkezi ya da adı soyadı, tesisin adı, vergi kimlik numarası (PIB), sicil/matična numarası ve yabancının kaydedildiği adresi içerir. Stav 4 yabancıya bu verileri sağlama borcu yükler; stav 7 ise konaklama sağlayana verilerin doğruluğunu yabancı pasaporttan bizzat kontrol etme ve polise gerçeğe uygun veri bildirme borcu yükler. Misafirin sözlü beyanına güvenmek bu maddenin ihlalidir.
Stav 6 tek pratik kolaylığı getirir: en az on kişilik organize bir grubun konaklaması sekiz günü aşmıyorsa, her üye için stav 3'teki verileri içeren bir liste verilebilir.
İki yıllık kayıt tutma borcu: Član 98
Bildirim yapmak yetmez. Član 98 stav 1 konaklama sağlayana, hizmet verdiği yabancılara ilişkin bir kayıt (evidencija) tutma borcu yükler. Stav 2 kayda Član 97 stav 3'teki verilerin doğru biçimde işlenmesini, stav 3 bu verilerin kayda girildiği günden itibaren iki yıl saklanmasını ve sürenin sonunda silinmesini, stav 4 ise polisin kayda erişiminin sağlanmasını emreder.
Buradaki iki yıllık süre bir üst sınırdır, bir arşivleme tavsiyesi değil: sürenin sonunda silme de kanunî bir borçtur. Kişisel veri saklama politikası olmayan mülk sahipleri bu maddeyi genellikle yalnız yarısıyla uygular.
Hangi kanaldan: Član 99 ve elektronik sicil
Član 99 stav 1 ana kuralı koyar — bildirim ve çıkış bildirimi elektronik olarak iletilir. Teknik imkân yoksa Član 100'deki turizm örgütü üzerinden ya da doğrudan polise yazılı form ile iletilebilir; ancak stav 2 teknik imkânsızlığı polisin tespit ettiğini ve konaklama sağlayana bunu belgeleyen bir potvrda verdiğini söyler, stav 3 ise bu belgenin her bildirimde ibraz edilmesini ister. Yani "sistemim yok" savunması kendiliğinden geçerli değildir; önceden alınmış bir polis belgesine bağlıdır. Stav 4 yalnız hane ve köy hanesi (domaćinstvo i seosko domaćinstvo) konaklama sağlayanlarını bu polis belgesi şartından muaf tutar.
Elektronik kanal, kamuya açık yönergede "Registar boravka do 90 dana" adıyla anılan sicildir. İçişleri Bakanlığı'nın konaklama sağlayanlara yönelik yönergesi, erişimin web servisi veya web uygulaması üzerinden kurulduğunu, başvurunun imzalı ve onaylı talep formu ile dijital sertifikanın açık anahtarının cibop@policija.me adresine gönderilmesiyle yapıldığını ve yetkilendirmenin dijital sertifikaya bağlı olduğunu belirtir (gov.me, 4 Eylül 2026'da okundu). Sezon başlamadan önce halledilmesi gereken iş budur; ilk misafir kapıda beklerken sertifika süreci başlatılmaz.
Konaklama sağlayan yoksa: Član 96 ve Član 100
Yabancı turistik amaçla bulunuyor ve bir konaklama sağlayanın hizmetinden yararlanmıyorsa, Član 100 stav 1 bildirimini bulunduğu yerdeki turizm örgütü, yoksa yerel yönetimin yetkili organı üzerinden yapmasına imkân tanır. Stav 3 bu organlara aldıkları bildirimi en geç 12 saat içinde polise elektronik olarak iletme borcu yükler ve stav 4 açıkça şunu söyler: bu yolla yapılan bildirim ve çıkış bildirimi ücrete tabi değildir. Sahada "beyaz karton" diye bilinen işlemin hukuki kimliği budur — ve turizm ofisi bir makam değil, bir kanaldır.
Yabancının kendi üzerinde kalan yükümlülük ise Član 96'dadır: uzun süreli vize (D vizesi) alan ya da Član 34 uyarınca 90 güne kadar kalan yabancı, kalacağı yerdeki polise 24 saat içinde bildirimde bulunur (stav 1 ve 4); bulunduğu yerden ayrılmadan 24 saat önce çıkış bildirimi verir (stav 5) — ancak stav 6 uyarınca bildirimde yazılı sürenin dolmasıyla ayrılıyorsa ayrıca çıkış bildirimi vermesi gerekmez. Oturma izni sahipleri için ayrı bir eşik vardır: stav 2 uyarınca geçici veya daimi oturma izni olan yabancı, Karadağ'da başka bir yerde üç günden fazla geçici olarak kalacaksa bildirim yapmakla yükümlüdür. Član 102 bildirimin geçerlilik süresini düzenler: bildirimde süre yazılmamış ve çıkış bildirimi verilmemişse bildirim altı ay geçerlidir, sonunda kayıt resen kapatılır.
90 güne kadar kalışın kendisinin hangi rejime tabi olduğu ayrı bir konudur ve Član 14 stav 2 uyarınca Hükûmetin vize rejimi uredbesiyle belirlenir. Türk vatandaşları bakımından bu rejim değişmektedir: Hükûmetin 23 Temmuz 2026 tarihli uredbe değişikliğiyle Türkiye'nin de aralarında bulunduğu beş ülke vatandaşları için 1 Kasım 2026'dan itibaren vize şartı getirilmiştir (karar Dışişleri Bakanlığı'nca duyurulmuştur; sayfa yayımlanırken uredbenin gazete künyesi birincil metinden doğrulanamadığı için burada madde numarası verilmemiştir). Giriş ve kalış kuralları için Karadağ vize rehberi sayfamız ayrıca durur; bildirim yükümlülüğü ise vizeli ya da vizesiz kalıştan bağımsız olarak doğar.
Ziyaret için gelen misafir: Član 101
Ticari bir ilişki hiç yoksa bile yükümlülük bitmez. Član 101 stav 1 şunu der: 90 güne kadar kalan bir yabancının ziyaretine gittiği şirket, girişimci ve kişi, ona 12 saatten uzun konaklama sağlıyorsa, yabancının gelişinden ve gidişinden itibaren 12 saat içinde polise bildirim ve çıkış bildirimi vermek zorundadır. Aynı maddenin devamı sağlık kuruluşlarına (stav 2 ve 3) ve ceza infaz kurumlarına (stav 5) benzer borçlar yükler.
Uygulamadaki karşılığı şudur: Budva'daki dairesinde bir hafta sonu için kardeşini ağırlayan Karadağ mukimi Türk mülk sahibi, hiçbir bedel almasa da bu maddenin kapsamındadır. Član 103 bildirim yükümlülüğünün doğmadığı yalnızca iki hâli sayar — şiddet mağdurları barınağına yerleştirilen yabancı ve doğal afet sonrası devlet çağrısıyla görev alan koruma-kurtarma birimi mensubu.
Kayıtta ev sahibinin adı da geçiyor
Bildirimi yabancının kendisi yapsa bile mülk sahibi kaydın dışında kalmaz. Član 96 stav 8 bildirimin ve çıkış bildiriminin içermesi gereken verileri tek tek sayar: ad soyad, cinsiyet, doğum yeri ve tarihi, uyruk, tekil kimlik numarası, kalınan yer ve adres (sokak, numara, giriş ve daire numarası), bildirim tarih ve saati ile kalış süresi, çıkış tarih ve saati, yabancı pasaportun veya kimlik kartının türü, numarası ve geçerlilik süresi, belgeyi düzenleyen devlet, vizenin türü, numarası, geçerlilik süresi ve düzenlendiği yer, Karadağ'a giriş tarihi ve yeri — ve listenin sonunda yabancının kaldığı taşınmazı kullanan kişinin adı, soyadı ve tekil kimlik numarası.
Sonuç pratik olarak şudur: dairenizde kalan yabancının kaydı, sizin adınız ve kimlik numaranızla birlikte polis sicilinde durur. Bu yüzden "kiracı kendi kaydını yaptırsın" düzenlemesi mülk sahibini kayıt dışında bırakmaz; yalnızca kaydın doğruluğunu başkasının eline verir. Çocuklar bakımından stav 7 bildirimi yabancı anne-babaya, evlat edinene, vasiye, koruyucu aileye ya da çocuğun bakımı ve eğitimi kendisine bırakılmış kişiye yükler.
Ceza tablosu: kim, hangi bant
| Kim | Hangi ihlal | Kanunî bant | Dayanak |
|---|---|---|---|
| Tüzel kişi | 12 saatlik bildirim/çıkış bildiriminin yapılmaması; pasaporttan doğrulama yapılmaması veya gerçeğe aykırı veri; kayıt tutulmaması; iki yıl saklanmaması; polise erişim verilmemesi; Član 101 bildiriminin yapılmaması | 500-3.000 € | Član 212 stav 1 |
| Tüzel kişide sorumlu kişi | Aynı ihlaller | 150-500 € | Član 212 stav 2 |
| Konaklama hizmeti veren gerçek kişi | Aynı ihlaller | 150-500 € | Član 212 stav 3 |
| Girişimci (preduzetnik) | Aynı ihlaller | 300-1.500 € | Član 212 stav 4 |
| Yabancının kendisi | 24 saatlik bildirim, 24 saat önce çıkış bildirimi, oturma izinlisinin üç gün kuralı | 60-600 € | Član 214 tač. 2, 3, 4 |
Bantlar kanun metnindeki tutarlardır; somut ceza prekršaj usulünde belirlenir. Karşılaştırma için Türk tarafındaki tutarlar kanunun 2008 tarihli metnindeki taban rakamlardır (m. 3 ve m. 4 yükümlülükleri için m. 15'te 250 TL; m. 6, 7, 9, 10 ve 11 ihlalleri için m. 17'de 20 TL, gerçeğe uymayan bilgi için 100 TL) ve 5326 sayılı Kabahatler Kanunu m. 17/7 uyarınca her takvim yılı başında yeniden değerleme oranında artırılarak uygulanır; güncel tutar için ilgili yılın tebliğine bakılmalıdır.
İki rejim yan yana
| Konu | Türkiye — 1774 s. Kanun | Karadağ — Zakon o strancima |
|---|---|---|
| Özel konutta misafir eşiği | 30 günden fazla kalış (m. 7/a) | 12 saatten uzun konaklama (Član 101 stav 1) |
| Bildirim süresi | Üç gün (m. 7) | 12 saat (Član 97 stav 2, Član 101 stav 1) |
| Yabancının kendi süresi | Ayrıca düzenlenmemiştir | 24 saat; ayrılmadan 24 saat önce çıkış (Član 96 stav 4 ve 5) |
| Bildirim yapılan makam | Genel kolluk (m. 6, m. 7) | Polis (Član 96 stav 4, Član 97 stav 2) |
| Ticari konaklamada kayıt | Günü gününe kayıt, kolluğun incelemesine hazır (m. 2); terminale anlık bildirim (Ek m. 1/2) | 12 saatte bildirim + iki yıl saklanan evidencija (Član 97 stav 2, Član 98 stav 3) |
| Kimliği belgelenemeyen kişi | Barındırılamaz, çalıştırılamaz (m. 9) | Veriler pasaporttan doğrulanır (Član 97 stav 7) |
| Elektronik zorunluluk | Konaklama tesisleri için terminale bağlanma (Ek m. 1/2) | Ana kural elektronik; kâğıt yalnız polis belgesiyle (Član 99 stav 1-3) |
İki dürüst belirsizlik
Bedelsiz ağırlamada cezanın muhatabı. Član 101 stav 1 yükümlülüğü hiçbir bedel almayan özel kişiye de yüklüyor; buna karşılık Član 212'nin gerçek kişilere ilişkin fıkrası (stav 3) cezayı "konaklama hizmeti veren gerçek kişi" için öngörüyor. Bedel almadan akrabasını ağırlayan kişinin bu ifadenin kapsamına girip girmediği kanun lafzından kesin çıkmıyor ve konuya ilişkin yerleşik uygulama bulunamadı. Yükümlülüğün varlığı tartışmasız, gerçek kişi bakımından yaptırımın kaynağı tartışmalıdır — bu sayfada kesin hüküm yazılmamıştır.
Uzun süreli kira sözleşmesinde durum. Član 5 tačka 6'nın ikinci bendi "bedel karşılığında kişileri konaklamaya kabul eden" herkesi kapsayacak genişlikte yazılmıştır; bu lafız bir yıllık kira sözleşmesiyle daire kiralayan ev sahibini de kapsayacak gibi durur. Buna karşılık V. bölümün yapısı ve oturma izni sahibinin kendi bildirim yükümlülüğünü ayrıca düzenleyen Član 96 stav 2, olağan uzun süreli kirada yükün kiracıda kaldığı okumasını destekler. Yayımlanmış bir idari uygulama görülmediği için sayfada iki okumadan biri tercih edilmemiştir; sözleşme kurulmadan önce durumun somut olarak değerlendirilmesi gerekir.
Bu sayfa neyi anlatmıyor
Kısa dönemli kiralamanın turizm mevzuatı katmanı — kategorizasyon (yıldız plaketi), turistik konaklama vergisi ve ilan verme şartları — bu sayfanın konusu değildir; o katman Karadağ'da Airbnb ruhsatı rehberimizde durur. Kira gelirinin vergilendirilmesi için kira geliri vergisi sayfamıza, oturma izninin kendi şartları için Karadağ oturma izni ve iznin reddi ya da sona ermesi için ret ve iptal sayfamıza bakınız.
Bildirim yükümlülüğü ile oturma izni dosyası arasındaki bağ tek yönlüdür: düzgün tutulmuş bildirim kaydı iznin şartı değildir, ancak kayıt boşlukları izin dosyasında ve sınır kontrolünde açıklanması gereken bir iz bırakır.
Sözleşmeyi imzalamadan önce
Karadağ'da mülkü kiraya veren, çalışanına konaklama sağlayan ya da yabancı konuk ağırlayan bir şirketseniz, karar verilmesi gereken üç şey vardır: hangi sıfatla konaklama sağladığınız (Član 5 tačka 6'nın hangi bendi), elektronik kanala erişimi sezon başlamadan kurup kurmadığınız ve iki yıllık kayıt yükümlülüğünü kimin yürüteceği. Kira sözleşmesini, lojman düzenini veya konaklama yönergesini imzalamadan önce metni bize gönderin; hangi maddenin sizi hangi sıfatla bağladığını yazılı olarak ayıralım. Karadağ oturma izni danışmanlığı hizmet sayfamız süreç bütününü anlatır.
