Durum tarihi: 24 Eylül 2026. Statü: Yürürlükte. Enstrüman: Zakon o izmjenama i dopunama Krivičnog zakonika Crne Gore, EPA 1176 XXVIII, akt numarası 23-1/26-21, teklif eden Vlada Crne Gore. Meclis metni 16 Eylül 2026'da kabul etti, ilan ukazı 18 Eylül 2026'da imzalandı. Kanun Službeni list Crne Gore 137/2026 sayısında 21 Eylül 2026 tarihiyle yayımlandı ve 22 Eylül 2026'da yürürlüğe girdi.
Bu dosyayı ilk açtığımızda Meclis'in akt sayfası "U proceduri" yazıyordu, yani kanun süreçte görünüyordu. Oysa aynı sayfanın belge listesinde 16 Eylül tarihli bir Listing glasanja duruyordu ve o belge üç ayrı oylamayı kaydediyordu. Statü alanına bakıp "daha zamanı var" diyen okur yanıldı: kabulden yürürlüğe altı gün geçti.
Metin ne diyor
Oylama tablosu kısa. Genel görüşmede 55 kabul, sıfır ret, sıfır çekimser. Bütünü üzerinde yine 55 kabul. Arada üçüncü bir oylama var ve asıl önemli olan o: "glasanje o postojanju razloga hitnosti da zakon stupi na snagu" — kanunun yürürlüğe girmesinde aciliyet sebebi bulunduğuna dair oylama, 54 kabul. Bu oylama yapıldı çünkü yayımlanan metnin son maddesi, čl. 74, şunu diyor: "Ovaj zakon stupa na snagu narednog dana od dana objavljivanja u „Službenom listu Crne Gore"." Kanun, Službeni list'te çıktığının ertesi günü yürürlüğe girdi. Karadağ'da alışılmış sekiz günlük bekleme süresi bu metinde yok.
Takvim şöyle kapandı. Cumhurbaşkanı Jakov Milatović 18 Eylül 2026'da ilan ukazını imzaladı (broj 01-009/26-1625/2). Službeni list Crne Gore 137/2026 sayısı 21 Eylül 2026 tarihini taşıyor; kanun o sayıda 2370 sicil numarasıyla yer alıyor ve aynı ukaz gününün diğer altı kanunu da aynı sayıda. Yayım 21 Eylül, yürürlük 22 Eylül 2026. Sayının sitede görünmesi bir gün sonra, 22 Eylül'de oldu; yürürlüğü ise sayının taşıdığı tarih belirliyor, sitede görünme günü değil.
Kabul edilen metin, Meclis'e verilen tasarının aynısı değil. Vlada 20 amandman verdi; bir milletvekili grubunun tek amandmanı 16 Eylül'de geri çekildi. Zakonodavni odbor aynı gün amandmanları hukuken kabul edilebilir buldu ve on birinde düzeltme istedi — çoğu araya giren yeni maddelerin numaralandırmasıyla ilgili. Bunun pratik sonucu şu: kabul edilen metindeki madde numaraları tasarıdakiyle aynı değil. Aşağıda kanun maddelerini Krivični zakonik'in kendi numaralarıyla veriyoruz, tasarının iç numaralarıyla değil.
Okurumuzu ilgilendiren dört küme var.
| Konu | Kural | KZ maddesi |
|---|---|---|
| Bilişim suçunda ülkesel yetki | Sisteme Karadağ'dan erişildiyse suç Karadağ'da işlenmiş sayılır | čl. 8'e yeni fıkra |
| Değer bazlı el koyma | Suç geliri alınamıyorsa failin başka malvarlığı, gelirin değerine kadar alınır | čl. 113 |
| İzinsiz inşaat | Belge almadan inşaata başlamak ya da inşa etmek: altı aydan beş yıla hapis | čl. 326a |
| Altyapı bağlantısı | Belgesiz ya da belgeye aykırı yapıyı altyapıya bağlamak: üç aydan üç yıla hapis | čl. 326c |
Birinci kümenin lafzı şöyle: "Krivično djelo učinjeno posredstvom informaciono-komunikacionih tehnologija smatra se izvršenim i u Crnoj Gori ako je informaciono-komunikacionoj tehnologiji ili računarskom sistemu pristupljeno sa teritorije Crne Gore, bez obzira na to gdje se ta tehnologija ili računarski sistem nalazi." Sunucunun nerede olduğu artık belirleyici değil; erişimin Karadağ toprağından yapılmış olması yetiyor. Hükümetin gerekçesi bu eklemeyi terörle mücadele direktifine (2017/541) bağlıyor, ama maddenin lafzı terör suçlarıyla sınırlı değil, bütün ceza kanunu için yazılmış.
İnşaat tarafında iki hareket birden var. Nedozvoljeno građenje objekta başlıklı čl. 326a yeniden yazıldı: "Ko protivno propisima o izgradnji objekata, planiranju i uređenju prostora, započne građenje objekta ili gradi objekat bez prethodno pribavljene dokumentacije za građenje ili protivno odluci nadležnog organa o zabrani građenja, kazniće se zatvorom od šest mjeseci do pet godina." Yanındaki čl. 326b ise tümüyle kaldırıldı. Bağlantı maddesi čl. 326c de yenilendi; yeni metin hem bağlayanı hem de "bağlanmasına izin vereni" sayıyor.
Metin ne demiyor
Değişiklik kanunu yayımlandı, ama Krivični zakonik'in konsolide hâli yayımlanmadı. İlk yazıda açık bıraktığımız üç noktadan ikisi kapandı, biri duruyor.
İlk kapanan nokta madde numaraları. Yürürlük maddesi tasarıda 49'uncu maddeydi; yayımlanan değişiklik kanunu 74 maddeden oluşuyor ve yürürlük maddesi čl. 74. Kuralın kendisi değişmedi, amandmanlarla araya giren maddeler numarayı kaydırdı.
İkinci kapanan nokta tanımlar maddesi. Vlada'nın yedinci amandmanı Krivični zakonik'in 142. maddesine tek bir fıkra ekliyordu; Zakonodavni odbor bunu maddenin bütünüyle yeniden yazılmasına çevirdi. Yayımlanan metinde čl. 142 kırk bir fıkralı bir tanımlar maddesi. Suç gelirine ilişkin hüküm 12'nci fıkra: „Imovinskom koristi pribavljenom krivičnim djelom se smatra i elektronski novac i digitalna imovina." Dijital varlığın tanımı ayrı, 36'ncı fıkrada: dijital olarak alınıp satılabilen ya da devredilebilen, mübadele aracı ya da yatırım amacıyla kullanılabilen değer temsili. İlk yazımızda suç geliri fıkrasının bu tanıma atıf yaptığını yazmıştık; yayımlanan metinde öyle değil. 12'nci fıkra elektronik parayı ve dijital varlığı doğrudan sayıyor; 36'ncı fıkraya atıf yapan, nakitsiz ödeme aracını tanımlayan 38'inci fıkra.
Üçüncüsü, karşılaştırma. čl. 326a'nın bugünkü lafzını ve ceza bandını konsolide resmî bir metinden okuyamadık; Službeni list'in ilgili sayfaları görüntü olarak yayımlanıyor ve tasarının kamuoyu tartışması tablosunda bu maddenin mevcut metni yok. Bu yüzden "ceza arttı" ya da "azaldı" demiyoruz. Maddenin lafzı "mijenja se i glasi" diyor, yani madde hâlihazırda var ve yeniden yazılıyor; čl. 326b'nin kaldırıldığı ise metinde açık.
Bizim okumamız
Karadağ'da mülkü olan ya da inşaat yaptıran okur için kanun artık yürürlükte ve yapılacak iş belge zincirini kontrol etmek. čl. 326a'nın fiili "belge almadan inşaata başlamak" olarak da yazılmış; yani fiil tamamlanmış yapıya bağlı değil. Bağlantı maddesindeki "izin veren" ifadesi, sorumluluğun fiilen bağlantıyı yapanla sınırlı olmadığını gösteriyor. Ruhsat dosyanız yüklenicideyse, hangi belgenin ne zaman alındığını kendi elinizde bir nüshayla görmekte yarar var.
Karadağ'dan uzaktan çalışan, şirket yöneten ya da dijital varlık tutan okur için önemli olan yetki kuralı. Sunucunun ya da borsanın yurt dışında olması, Karadağ'dan erişilen bir işlem bakımından artık koruyucu bir unsur değil. Bunu el koyma kuralıyla birlikte okumak gerekiyor: suç geliri aynen alınamıyorsa mahkeme failin başka malvarlığını gelirin değerine kadar alabiliyor.
Yayımlanan metin bir geçiş kuralı da içeriyor. čl. 73, kanuna yeni bir čl. 486a ekliyor: "Postupci koji su započeti do dana stupanja na snagu ovog zakona, okončaće se po propisima po kojima su započeti." 22 Eylül 2026'dan önce başlamış bir ceza soruşturması ya da kovuşturması, başladığı kurallara göre bitiyor. Yeni hükümler o tarihten sonra işlenen fiillere uygulanıyor.
Değişmeyenler
Krivični zakonik'in künye zinciri artık 70/03 ve 47/06 sayılı Sl. list RCG, 40/08'den 121/25'e uzanan Sl. list CG sayıları, 117/2026 ve 137/2026. Konsolide resmî bir metin henüz yayımlanmadı; maddeleri değişiklik kanunuyla birlikte okumak gerekiyor. Ceza muhakemesi kuralları bu kanunla değişmedi; gözaltında yazılı hak bildirimi ve müdafi hakkı ayrı kanunda duruyor. Oturma ve çalışma izni yükümlülükleri, şirket kayıt yükümlülükleri, legalizacija başvuru takvimi bu değişiklikten etkilenmiyor. Vergi oranlarıyla da ilgisi yok.
Nasıl doğrularsınız
Akt sayfası Meclis'te: zakoni.skupstina.me akt 4349. Sayfanın Status alanına değil, Dokumenta listesine bakın; aradığınız satır "Listing glasanja", tarihi 16.09.2026. Oylama dökümünün doğrudan adresi aynı dizindeki PDF. Tasarı metni ve Vlada'nın amandmanları hükümet sitesinde: Predlog zakona ve Predlog amandmana. Yayımlanan metin Službeni list'in kendi sayfasında: propisi/398332. Künye kutusunda "Službeni list Crne Gore, broj 137/2026", yayım tarihi 21.09.2026 ve yürürlük tarihi 22.09.2026 yazıyor; kutuya güvenmeden son sayfadaki čl. 74'ü de okuyun, biz öyle yaptık. İlan ukazının duyurusu Cumhurbaşkanlığı sitesinde: 18 Eylül 2026 tarihli duyuru.
El koyma kurallarını suç geliri yazımızda, kaçak yapı ve legalizacija takvimini son tarih yazımızda madde madde yazmıştık. Konsolide metin yayımlandığında madde numaralarını bu sayfada ona göre güncelleyeceğiz; dosyanın sonraki adımlarını Mevzuat Takibi sayfasından izleyebilirsiniz.
