Juridische updates

De Montenegrijnse strafwetwijziging is aangenomen, en het parlementsregister zegt nog altijd „in procedure"

Het parlement van Montenegro nam de wijziging van het wetboek van strafrecht aan op 16 september 2026. De wet is nog niet bekendgemaakt.

Rohat Kahraman· 20 september 2026· 6 min leestijdBijgewerkt · 20 september 2026
De Montenegrijnse strafwetwijziging is aangenomen, en het parlementsregister zegt nog altijd „in procedure"

Peildatum: 20 september 2026. Status: Aangenomen, nog niet in werking. Regeling: Zakon o izmjenama i dopunama Krivičnog zakonika Crne Gore, EPA 1176 XXVIII, dossiernummer 23-1/26-21, op voorstel van de regering van Montenegro. Het parlement nam de tekst aan op 16 september 2026. Op de ochtend van 20 september 2026 was de wet niet verschenen in Službeni list Crne Gore.

De aanleiding voor dit dossier is het parlementsregister zelf. Op de dossierpagina bij zakoni.skupstina.me toont het veld Status nog steeds „U proceduri" — in procedure. In de documentenlijst op diezelfde pagina ligt echter een Listing glasanja van 16 september met drie afzonderlijke stemmingen. Wie alleen naar het statusveld kijkt, concludeert dat de termijn nog niet loopt. Het aannamebesluit leest u uit de documentenlijst.

Wat de tekst zegt

Stemming over het beginsel: 55 voor, geen tegen, geen onthoudingen. Stemming over de tekst als geheel: opnieuw 55. Daartussen ligt een derde stemming die praktisch het zwaarst weegt — „glasanje o postojanju razloga hitnosti da zakon stupi na snagu", over het bestaan van urgentiegronden voor de inwerkingtreding, aangenomen met 54 stemmen. Zij was nodig omdat het slotartikel luidt: „Ovaj zakon stupa na snagu narednog dana od dana objavljivanja." De wet treedt in werking de dag na de bekendmaking. De gebruikelijke termijn van acht dagen ontbreekt hier.

De aangenomen tekst is niet het ingediende voorstel. De regering diende 20 amendementen in; het enige amendement van een groep afgevaardigden werd op 16 september ingetrokken. De wetgevingscommissie achtte de regeringsamendementen diezelfde dag juridisch aanvaardbaar en vroeg correcties in elf ervan, vooral vanwege de nummering van toegevoegde artikelen. Praktisch gevolg: de artikelnummers in de aangenomen tekst komen niet overeen met het voorstel. Wij verwijzen daarom naar de nummers van het wetboek zelf.

OnderwerpRegelArtikel wetboek
Rechtsmacht bij delicten via ICTIs het systeem benaderd vanaf Montenegrijns grondgebied, dan geldt het delict als in Montenegro gepleegdnieuw lid van art. 8
Ontneming naar waardeKan het voordeel niet worden ontnomen, dan wordt ander vermogen van de dader tot die waarde ontnomenart. 113
Bouwen zonder documentatieBeginnen met of uitvoeren van bouw zonder vooraf verkregen documentatie: zes maanden tot vijf jaarart. 326a
Aansluiting op de infrastructuurAansluiten, of toestaan dat wordt aangesloten, van een ongedocumenteerd bouwwerk: drie maanden tot drie jaarart. 326c

De rechtsmachtregel luidt: „Krivično djelo učinjeno posredstvom informaciono-komunikacionih tehnologija smatra se izvršenim i u Crnoj Gori ako je informaciono-komunikacionoj tehnologiji ili računarskom sistemu pristupljeno sa teritorije Crne Gore, bez obzira na to gdje se ta tehnologija ili računarski sistem nalazi." De plaats van de server is niet langer doorslaggevend. De memorie van toelichting koppelt de toevoeging aan richtlijn (EU) 2017/541 inzake terrorismebestrijding, maar de formulering zelf beperkt zich niet tot terroristische misdrijven: zij is voor het hele wetboek geschreven.

Aan de bouwkant bewegen drie bepalingen tegelijk. Artikel 326a Nedozvoljeno građenje objekta wordt opnieuw geformuleerd: „Ko protivno propisima o izgradnji objekata, planiranju i uređenju prostora, započne građenje objekta ili gradi objekat bez prethodno pribavljene dokumentacije za građenje ili protivno odluci nadležnog organa o zabrani građenja, kazniće se zatvorom od šest mjeseci do pet godina." Het naastgelegen artikel 326b wordt geschrapt. Artikel 326c treft in de nieuwe redactie zowel degene die aansluit als degene die de aansluiting toestaat.

Wat de tekst niet zegt

Omdat de geconsolideerde aangenomen tekst niet is bekendgemaakt, kunnen vandaag drie dingen niet worden aangetoond.

Ten eerste de artikelnummers. De inwerkingtredingsbepaling was artikel 49 van het voorstel; amendementen voegden artikelen ervoor en ertussen in, zodat het nummer in de aangenomen wet waarschijnlijk afwijkt.

Ten tweede artikel 142. Het zevende regeringsamendement voegde daar één lid toe dat elektronisch geld en digitale activa als voordeel uit misdrijf aanmerkte. De wetgevingscommissie verving dat amendement door een volledig nieuwe redactie van artikel 142: het wordt een definitiebepaling met 41 leden, digitale activa worden daar zelfstandig omschreven en het lid over het voordeel verwijst naar die omschrijving. De richting is gelijk, het lidnummer en de formulering veranderen. Dat commissiedocument is een gescande cyrillische kopie met een beschadigde tekstlaag; wij hebben er daarom niet uit geciteerd.

Ten derde de vergelijking. De geldende redactie en strafmaat van artikel 326a konden wij niet uit een geconsolideerde officiële bron lezen: de betreffende pagina's van Službeni list verschijnen als afbeelding en de tabel van de openbare consultatie geeft dit artikel niet weer. Wij stellen dus niet dat de straf is verhoogd of verlaagd. Zeker is dat het artikel opnieuw wordt geformuleerd — de formule „mijenja se i glasi" veronderstelt een bestaand artikel — en dat 326b verdwijnt.

Onze lezing

Wie in Montenegro vastgoed bezit of bouwwerk onderhanden heeft, kan deze week beter het documentendossier nalopen dan op het publicatieblad wachten. De gedraging in artikel 326a omvat ook het beginnen met bouwen zonder vooraf verkregen documentatie; het delict hangt dus niet af van een voltooid gebouw. Het woord „toestaat" in artikel 326c betekent dat de verantwoordelijkheid niet beperkt is tot wie de aansluiting feitelijk tot stand brengt. Ligt het vergunningsdossier bij de aannemer, houd dan een eigen afschrift met de afgiftedata.

Voor wie vanuit Montenegro op afstand werkt, daar een vennootschap bestuurt of digitale activa houdt, is de rechtsmachtregel bepalend. Een server of exchange in het buitenland beschermt een handeling niet langer wanneer die vanaf Montenegrijns grondgebied is benaderd. Lees die regel samen met artikel 113: kan het voordeel zelf niet worden ontnomen, dan kan de rechter ander vermogen van de dader tot die waarde ontnemen.

Door de urgentiestemming is het voorbereidingsvenster smal: op de dag dat het publicatieblad verschijnt, geldt de wet al de volgende ochtend.

Wat niet verandert

Vandaag geldt geen van deze bepalingen. Op 20 september 2026 berust het geldende wetboek van strafrecht op Sl. list RCG nr. 70/03 en 47/06, de reeks van 40/08 tot 121/25 en de wijziging die als 117/2026 is bekendgemaakt. Het strafprocesrecht blijft onaangeroerd: de schriftelijke mededeling van rechten bij aanhouding en het recht op een raadsman staan in een afzonderlijke regeling. Verplichtingen rond verblijf en werkvergunning, de registratie van vennootschappen en de termijnen van de legalizacija blijven ongewijzigd. Belastingtarieven vallen buiten deze wet.

Hoe u dit controleert

De dossierpagina staat op zakoni.skupstina.me, dossier 4349. Kijk niet naar het veld Status maar naar de lijst Dokumenta; de gezochte regel is „Listing glasanja" met datum 16.09.2026. Het stemverslag zelf is de PDF in die map. Het voorstel en de regeringsamendementen staan op de regeringssite: Predlog zakona en Predlog amandmana. Volg het publicatienummer op sluzbenilist.me/registri; op de ochtend van 20 september was 135/2026 van 16 september het laatste. De index loopt soms achter, zoek daarom in propisi ook op „Krivičnog zakonika".

De ontnemingsregels hebben wij artikelsgewijs uitgewerkt in ons stuk over nummer 131/2026. Zodra het nummer verschijnt, vullen wij op deze pagina de definitieve nummering aan; de vervolgstappen volgt u in de rubriek Juridische updates.

Juridische basis

  • Predlog zakona o izmjenama i dopunama Krivičnog zakonika Crne Gorečl. 30-32 (KZ čl. 326a, 326b, 326c), čl. 33-34 (KZ čl. 339, 348), čl. 49 (stupanje na snagu)EPA 1176 XXVIII, broj akta 23-1/26-21, Skupštini podnijet 31.08.2026Officiële tekst
  • Predlog amandmana na Predlog zakona o izmjenama i dopunama Krivičnog zakonika Crne GoreAmandman 1 (KZ čl. 8 st. 3), Amandman 4 (KZ čl. 113 st. 1, čl. 117), Amandman 7 (KZ čl. 142), Amandman 14 (KZ čl. 405)Vlada Crne Gore, objavljeno na gov.me 10.09.2026; Skupština 23-1/26-21/3 od 11.09.2026Officiële tekst
  • Listing glasanja — Sjednica Devetog vanrednog zasijedanja u 2026. godiniglasanje u načelu 55-0-0; glasanje o razlozima hitnosti 54-0-0; glasanje u cjelini 55-0-0Skupština Crne Gore, 16.09.2026Officiële tekst
  • Izvještaj Odbora za politički sistem, pravosuđe i upravu104. sjednica, 15.09.2026 — jednoglasno podržan Predlog zakonaSkupština Crne Gore, 23-1/26-21/7Officiële tekst
  • Izvještaj Zakonodavnog odbora o razmatranju amandmana (21)16.09.2026 — korekcije amandmana 3, 4, 7-10, 12, 15, 16, 18, 19, 20; amandman 7 (KZ čl. 142) u cjelini preformulisanSkupština Crne Gore, 23-1/26-21/9Officiële tekst
  • Akt 4349 — Predlog zakona o izmjenama i dopunama Krivičnog zakonika Crne GoreEPA 1176 XXVIII; lista dokumenata i statuszakoni.skupstina.me, očitano 20.09.2026Officiële tekst

Veelgestelde vragen

Geldt de wet al?

Nee. Zij is aangenomen op 16 september 2026, maar was op 20 september 2026 niet bekendgemaakt in Službeni list. Zij treedt in werking de dag na de bekendmaking.

Waarom is er geen termijn van acht dagen?

Omdat het parlement bij afzonderlijke stemming vaststelde dat er urgentiegronden bestonden; 54 afgevaardigden steunden dat. Het slotartikel koppelt de inwerkingtreding aan de dag na de bekendmaking.

Mijn server staat in het buitenland. Schept verbinden vanuit Montenegro rechtsmacht?

Het nieuwe lid regelt juist dat: is de technologie of het computersysteem benaderd vanaf Montenegrijns grondgebied, dan geldt het delict als in Montenegro gepleegd, ongeacht waar dat systeem zich bevindt.

Is de straf voor bouwen zonder vergunning verhoogd?

Dat kunnen wij niet zeggen. De nieuwe redactie voorziet in zes maanden tot vijf jaar, maar de geldende redactie konden wij vandaag niet uit een geconsolideerde officiële bron lezen. Zeker is dat het artikel opnieuw is geformuleerd en dat 326b is geschrapt.

Tellen digitale activa werkelijk als voordeel uit misdrijf?

In de aangenomen tekst is de definitiebepaling volledig herschreven, digitale activa zijn daarin zelfstandig omschreven en de regel over het voordeel verwijst daarnaar. Het lidnummer en de exacte formulering publiceren wij zodra het nummer verschijnt.

Het vergunningsdossier ligt bij de aannemer. Wat verandert er voor mij?

De gedraging omvat ook het beginnen met bouwen zonder vooraf verkregen documentatie en hangt dus niet af van een voltooid gebouw. Een eigen afschrift met de afgiftedata is de enige voorbereiding die vóór de bekendmaking mogelijk is.